Sluipverbruik: wat het kost en hoe je het stopt

Sluipverbruik is het stroomverbruik van apparaten die je niet actief gebruikt, maar die toch aan het net gekoppeld zijn. Denk aan een televisie op stand-by, een oplader zonder telefoon in het stopcontact, of een magnetron met een klokje dat de hele dag brandt. Die apparaten verbruiken stroom zonder dat je er iets aan hebt, en dat telt aan het einde van het jaar gewoon mee op je energierekening.

Het gaat om kleine hoeveelheden per apparaat, maar de meeste huishoudens hebben tientallen van zulke apparaten tegelijk. Samen kunnen ze een opvallend deel van je stroomrekening uitmaken.

Hoeveel kost sluipverbruik je?

Een apparaat op stand-by verbruikt doorgaans tussen de 0,5 en 5 watt. Dat klinkt weinig, maar een televisie die 24 uur per dag op stand-by staat, verbruikt over een jaar naar schatting zo’n 10 tot 20 kilowattuur extra. Bij een stroomprijs van rond de 0,30 euro per kilowattuur is dat al snel enkele euro’s per apparaat per jaar.

Tel je een heel huishouden op, met een televisie, settopbox, spelcomputer, router, opladers, koffiezetapparaat, magnetron en een printer, dan loopt het sluipverbruik al gauw op tot 100 kilowattuur per jaar of meer. Dat komt neer op naar schatting 30 tot 50 euro per jaar (bij gemiddelde stroomtarieven in 2025), puur voor stroom die je niet gebruikt.

Welke apparaten zijn de grootste sluipverbruikers?

Niet elk apparaat is even erg. Sommige staan erom bekend dat ze relatief veel stroom trekken, ook als je ze “uit” hebt gezet.

  • Settopbox en televisie: een settopbox staat vaak de hele dag aan en is een van de grootste sluipverbruikers in huis.
  • Spelconsoles: modernere consoles kunnen in de slaapstand updates downloaden, wat flink wat stroom kost.
  • Opladers: een oplader in het stopcontact zonder apparaat verbruikt nog altijd een kleine hoeveelheid stroom.
  • Magnetron en koffiezetapparaat: hebben vaak een display of klok die continu stroom trekt.
  • Printer: staat regelmatig in een slaapstand die stroom blijft verbruiken.
  • Router en modem: staan bij de meeste mensen 24 uur per dag aan, ook ’s nachts.

Apparaten met een transformator (het dikke blokje aan de stekker) verbruiken bijna altijd iets, ook als het aangesloten apparaat uitstaat.

Zo stop je sluipverbruik

De eenvoudigste manier om sluipverbruik te stoppen is apparaten echt uit het stopcontact trekken als je ze niet gebruikt. Dat is niet altijd handig, maar er zijn slimmere oplossingen die het gemakkelijker maken.

  • Stekkerdoos met schakelaar: sluit meerdere apparaten aan op één stekkerdoos met een aan-uitknop. Met één druk schakel je ze allemaal tegelijk echt uit. Handig voor je entertainmenthoek of bureau.
  • Tijdschakelaar: stel in dat bepaalde apparaten ’s nachts automatisch stroom verliezen, zoals de router of de televisie.
  • Slimme stekker: met een slimme stekker zie je precies hoeveel stroom een apparaat verbruikt en kun je hem op afstand of via een schema uitschakelen.
  • Apparaten op “echt uit” zetten: sommige televisies en spelcomputers bieden in het menu de optie om de slaapstand volledig uit te schakelen. Zoek dit op in de instellingen.
  • Opladers wegtrekken: leer jezelf aan om opladers uit het stopcontact te halen zodra je telefoon of laptop vol is.

Een stekkerdoos met schakelaar kost een paar euro en is daarmee een van de goedkoopste manieren om structureel te besparen. De investering verdien je in de meeste gevallen binnen een jaar terug.

Wanneer is uitschakelen juist niet handig?

Niet elk apparaat moet je zomaar volledig van het stroom afhalen. De router zet je ’s nachts uit als je er zelf niets mee doet, maar als andere mensen in huis hem nodig hebben, of als je thuiswerkt en vroeg begint, is een tijdschakelaar handiger. Een settopbox mist soms updates als hij te lang stroom mist. En sommige slimme thuisapparaten, zoals rookmelders of beveiligingscamera’s, horen gewoon altijd stroom te hebben. Kijk dus per apparaat of uitschakelen zinvol en veilig is.

Sluipverbruik is niet ingewikkeld om aan te pakken. Een stekkerdoos hier, een oplader die je wegtrekt en bewuster kijken naar wat er ’s nachts allemaal aan staat, zijn kleine gewoontes die samen een merkbaar verschil maken op je energierekening.