Een volledig elektrische warmtepomp verbruikt gemiddeld ongeveer 3.200 kWh aan stroom per jaar. Dat is aanzienlijk meer dan de meeste andere huishoudelijke apparaten, maar minder dan je misschien verwacht als je bedenkt dat een warmtepomp je volledige verwarming en warm tapwater verzorgt. Wat je uiteindelijk betaalt, hangt af van het type warmtepomp, de grootte van je woning en hoe goed je huis geïsoleerd is.
Wat bepaalt het stroomverbruik van een warmtepomp per jaar?
Het jaarlijkse stroomverbruik van een warmtepomp is niet voor ieder huis hetzelfde. Een groot vrijstaand huis met veel warmtevraag verbruikt meer dan een goed geïsoleerd appartement. De belangrijkste factoren zijn:
- Type warmtepomp: een lucht-waterwarmtepomp is minder efficiënt dan een bodemwarmtepomp, en verbruikt daardoor bij dezelfde warmtevraag meer stroom.
- COP (Coefficient of Performance): dit getal geeft aan hoeveel warmte een warmtepomp produceert per kWh stroom. Een COP van 3 betekent dat je voor 1 kWh stroom 3 kWh warmte terugkrijgt. Hoe hoger de COP, hoe lager het stroomverbruik.
- Isolatiekwaliteit van de woning: een slecht geïsoleerd huis vraagt meer warmte, dus meer stroom.
- Gebruik van warm tapwater: een warmtepomp die ook warm water levert, verbruikt meer dan een systeem dat alleen verwarmt.
- Buitentemperatuur: bij koud weer moet de warmtepomp harder werken, wat het verbruik verhoogt.
Stroomverbruik per type warmtepomp
Er zijn grofweg drie typen warmtepompen voor woningen: de lucht-luchtwarmtepomp, de lucht-waterwarmtepomp en de bodemwarmtepomp. Hun verbruik verschilt behoorlijk.
| Type warmtepomp | Geschat jaarverbruik | Typische COP |
|---|---|---|
| Lucht-luchtwarmtepomp | 1.000 tot 2.500 kWh | 2,5 tot 3,5 |
| Lucht-waterwarmtepomp | 2.500 tot 4.000 kWh | 2,5 tot 3,5 |
| Bodemwarmtepomp | 2.000 tot 3.500 kWh | 3,5 tot 5 |
Een lucht-luchtwarmtepomp verwarmt alleen de lucht in een ruimte en levert geen warm tapwater. Daardoor ligt het verbruik lager, maar de toepassing is ook beperkter. De lucht-waterwarmtepomp is de meest gebruikte variant in Nederland en heeft een gemiddeld jaarverbruik van circa 3.200 kWh, zoals ook de ANWB aangeeft. De bodemwarmtepomp is efficiënter maar heeft een hogere aanschafprijs.
Wat kost dat aan elektriciteitsrekening?
Bij een verbruik van 3.200 kWh per jaar en een stroomprijs van (naar schatting rond 0,35 euro per kWh in 2025) kom je uit op ongeveer 1.120 euro per jaar aan stroomkosten voor de warmtepomp. Dat is puur voor de verwarming en warm water, exclusief het overige huishoudelijke stroomverbruik.
Ter vergelijking: een gemiddeld huishouden met een cv-ketel op gas verbruikt naar schatting zo’n 1.500 tot 2.000 kubieke meter aardgas per jaar. Bij een gasprijs van rond de 1,20 euro per kubieke meter (schatting 2025) zijn de jaarlijkse gaskosten tussen de 1.800 en 2.400 euro. Een warmtepomp is daarmee in veel gevallen goedkoper in gebruik, zeker als het huis goed geïsoleerd is.
Wanneer ligt het verbruik hoger dan gemiddeld?
Het gemiddelde van 3.200 kWh geldt voor een redelijk geïsoleerde tussenwoning. In de praktijk kan het verbruik flink afwijken. Een vrijstaande woning met veel glas en een ouder isolatiepakket kan richting de 5.000 kWh of meer uitkomen. Ook een warmtepomp die bij lage buitentemperaturen een elektrisch bijverwarmingselement (ook wel “backup heater” of “elektrisch verwarmingselement” genoemd) inschakelt, verbruikt aanmerkelijk meer stroom. Dit element werkt namelijk direct elektrisch, zonder het voordeel van de warmtepompwerking, en heeft een COP van slechts 1.
Het loont daarom om te controleren hoe vaak het bijverwarmingselement van jouw warmtepomp actief is. Veel moderne warmtepompen geven dit inzicht via een app of display. Is dat element vaak actief, dan is de kans groot dat de warmtepomp niet optimaal is ingesteld of dat de woning extra warmteverlies heeft.
Verbruik verlagen: praktische tips
- Stel de aanvoertemperatuur zo laag mogelijk in. Hoe lager de watertemperatuur waarmee de warmtepomp het huis verwarmt, hoe efficiënter hij werkt. Vloerverwarming werkt bij lagere temperaturen dan radiatoren.
- Vermijd grote temperatuurschommelingen. Laat de warmtepomp een constante temperatuur aanhouden in plaats van hem ’s nachts ver terug te zetten. Opwarmen kost meer energie dan handhaven.
- Isoleer de woning goed. Extra dakisolatie, vloerisolatie of spouwmuurvulling verlaagt de warmtevraag direct, en daarmee het stroomverbruik van de warmtepomp.
- Gebruik zonnepanelen. Als je de warmtepomp deels of volledig laat draaien op zelf opgewekte zonnestroom, dalen de netto energiekosten aanzienlijk.
Het stroomverbruik van een warmtepomp per jaar ligt voor de meeste woningen tussen de 2.500 en 4.000 kWh, met 3.200 kWh als veelgebruikte richtlijn. Hoe beter je huis geïsoleerd is en hoe hoger de COP van de warmtepomp, hoe lager dat verbruik uitvalt. Controleer bij aankoop of installatie altijd of de warmtepomp goed is gedimensioneerd voor jouw woning, want een te grote of te kleine pomp werkt altijd minder zuinig.
