Een slim huis valt of staat met een saaie verbinding

Wie begint met slim wonen, kijkt naar de leuke dingen. Lampen die meebewegen met de zonsondergang, een thermostaat die weet wanneer je thuiskomt, een deurbel met camera, sensoren die de gordijnen sluiten. Wat vrijwel niemand vooraf beoordeelt, is het fundament waarop dat allemaal draait: de internetverbinding en het netwerk in huis.

Dat is jammer, want daar gaat het in de praktijk het vaakst mis. Een slim systeem dat niet betrouwbaar reageert, wordt binnen een paar maanden weer uitgezet. Niet omdat de apparaten slecht zijn, maar omdat de basis het niet trekt.

Waarom slimme apparaten anders zijn dan een laptop

Een laptop of televisie vraagt af en toe veel bandbreedte en verder niets. Slimme apparaten doen het omgekeerde: ze vragen bijna nooit veel, maar ze zijn er altijd, ze zijn met veel, en ze verwachten dat het netwerk continu beschikbaar is.

Een huishouden met een uitgebreid systeem zit al snel op twintig tot veertig verbonden apparaten. De meeste daarvan gebruiken de 2,4 GHz-band, die verder reikt maar ook drukker is en gedeeld wordt met de netwerken van de buren. Zodra die band vol raakt, ontstaan de klachten die iedereen met een slim huis kent: een lamp die soms wel en soms niet reageert, een sensor die er af en toe uit ligt, een automatisering die op een willekeurige dag niet afgaat.

Camera's vormen daarbij een aparte categorie. Waar een lamp een paar bytes verstuurt, uploadt een camera continu beeld. Twee of drie camera's die naar de cloud streamen, leggen structureel beslag op de uploadcapaciteit van je verbinding. Op een aansluiting waarvan de upload een fractie van de download is, merk je dat precies wanneer je zelf iets probeert te doen, zoals videobellen.

Wat een verbinding hiervoor moet kunnen

Voor smart home is stabiliteit belangrijker dan topsnelheid. Een verbinding van twee gigabit die af en toe wegvalt, is voor een slim systeem slechter dan een rustige verbinding die het altijd doet. Wat wel telt is voldoende uploadcapaciteit, en dat is de grootheid die in reclames zelden wordt genoemd.

Voor huishoudens die vooral streamen, slim wonen en werken en geen tv-abonnement via de provider willen, is een kaal internetpakket doorgaans de logische keuze. Bij Internet only betaal je alleen voor de verbinding en niet voor zenders die je toch niet kijkt, waarbij het modem en de beveiligingssoftware meestal wel zijn inbegrepen. Kijk daarbij naar de upload en niet alleen naar het getal dat groot op de pagina staat.

Het netwerk in huis is het echte werk

De verbinding tot aan je meterkast is één ding. Wat er binnen gebeurt, bepaalt of je systeem betrouwbaar aanvoelt. Vier ingrepen leveren hier het meeste op.

Zet je modem centraal en vrij, niet in een dichte meterkast. Slimme apparaten staan verspreid door het hele huis, ook in de garage, op zolder en in de tuin, en dat zijn precies de plekken waar het signaal het eerst wegvalt.

Splits je banden bewust. Zet apparaten die dekking nodig hebben en weinig data gebruiken op 2,4 GHz, en apparaten die snelheid nodig hebben op 5 GHz. Veel modems doen dit automatisch, maar niet altijd handig.

Hang alles wat vaststaat aan een kabel. Een tv, een mediaspeler, een vaste werkplek of een lokale opslagschijf hoeven niet draadloos te zijn. Elk apparaat dat je van wifi haalt, geeft lucht aan de apparaten die het wel nodig hebben.

Overweeg een apart netwerk voor je slimme apparaten. Veel modems ondersteunen een gastnetwerk. Dat is niet alleen overzichtelijker, het is ook een verstandige veiligheidsmaatregel: goedkope apparaten van onbekende fabrikanten krijgen zo geen toegang tot je laptops en opslag.

Kies lokaal waar het kan

Tot slot een advies dat bij uitval het verschil maakt: kies waar mogelijk apparaten die ook lokaal werken, zonder cloudverbinding. Een lichtsysteem dat via een eigen hub in huis schakelt, blijft werken als het internet eruit ligt. Een systeem dat voor elke handeling een server aan de andere kant van de wereld nodig heeft, laat je in het donker staan bij een storing.

Een slim huis wordt niet betrouwbaar van meer apparaten, maar van een saaie, stabiele basis eronder. Dat is minder leuk om over te lezen dan een nieuwe lamp, en het is wel het verschil tussen een systeem dat je blijft gebruiken en een dat na een halfjaar uit staat.