Sluipverbruik opsporen doe je het snelst met een eenvoudige energiemeter die je tussen het stopcontact en het apparaat plaatst. Die meet precies hoeveel stroom een apparaat verbruikt, ook in stand-by. Zo zie je in één oogopslag welke apparaten onnodig stroom vreten, ook als ze “uit” lijken.
Wat heb je nodig om sluipverbruik op te sporen?
Een losse energiemeter (ook wel stopcontactmeter of verbruiksmeter genoemd) is het meest directe hulpmiddel. Je koopt zo’n meter voor een klein bedrag. Vandebron noemt prijzen vanaf circa 18 euro bij webwinkels zoals Bol.com. Je steekt de meter in het stopcontact, sluit het apparaat erop aan en leest het verbruik af in watt. Staat er 0 watt? Dan verbruikt het apparaat niets in stand-by. Staat er 5 of 10 watt? Dan loopt de meter de hele dag gewoon door, ook als je denkt dat het apparaat uit is.
Je hoeft geen dure slimme apparatuur aan te schaffen. Een eenvoudige energiemeter werkt bij vrijwel elk apparaat met een gewone stekker: televisies, spelcomputers, opladers, routers, magnetrons en koffiezetapparaten. Apparaten die direct op de meterkast zijn aangesloten, zoals een vaste verwarmingsketel, meet je er niet mee. Daarvoor heb je andere methodes nodig.
Stap voor stap sluipverbruik meten
- Koop een energiemeter. Kies een model dat het verbruik in watt én in kilowattuur (kWh) weergeeft. Sommige modellen tonen ook de jaarkosten meteen op het scherm.
- Sluit het apparaat aan via de meter. Steek de meter in het stopcontact en steek daarna de stekker van het apparaat in de meter.
- Lees het verbruik af in stand-by. Zet het apparaat “uit” zoals je dat normaal doet, dus via de afstandsbediening of de aan/uitknop, maar laat het aan het stopcontact. Lees nu het wattage af. Dit is het sluipverbruik.
- Noteer de resultaten. Ga elk apparaat in huis langs en schrijf het stand-byverbruik op. Zo zie je waar de meeste winst te halen valt.
- Reken het om naar kosten. Vermenigvuldig het wattage met het aantal uren per jaar dat het apparaat in stand-by staat. Een apparaat van 10 watt dat 8.000 uur per jaar in stand-by staat, verbruikt 80 kWh per jaar. Bij een stroomprijs van circa 0,30 euro per kWh kost dat ruim 24 euro per jaar, voor één apparaat.
Je slimme meter als extra hulpmiddel
Heb je een slimme meter? Dan kun je via de app van je energieleverancier je verbruik per kwartier of per uur bekijken. Dit helpt niet om één specifiek apparaat te identificeren, maar wel om te zien of je basisverbruik ’s nachts (als bijna alles uit is) ongewoon hoog is. Staat je nachtverbruik structureel hoog, dan is er ergens een apparaat dat duidelijk meer trekt dan je verwacht.
Sommige slimme stopcontacten, die je via een app bedient, meten ook het verbruik per stopcontact. Dat is handig als je een apparaat permanent wilt monitoren of automatisch wilt uitschakelen op een vast tijdstip, bijvoorbeeld je router of televisie.
Welke apparaten zijn de grootste verdachten?
Niet elk apparaat is even erg. De grootste sluipverbruikers zijn meestal apparaten met een groot scherm, een intern stroomblok of een externe adapter die warm aanvoelt. Denk aan:
- Televisies en settopboxen (kabelkastjes blijven vaak voortdurend actief)
- Spelcomputers, ook in de zogenaamde ruststand
- Magnetrons en koffiezetapparaten met een display
- Routers en modems (die staan doorgaans 24 uur aan)
- Opladers die aan het stopcontact blijven zitten zonder apparaat
- Oudere audioapparatuur met een stand-byknop
Een router gebruik je bewust continu, maar bij een kabelkastje dat je maar een paar uur per dag gebruikt, loont het om te controleren of je hem tussendoor echt kunt uitzetten, of op een tijdschakelaar kunt aansluiten.
Sluipverbruik opsporen via de meterkast
Wil je snel een grove indruk krijgen zonder losse meter? Zet dan één voor één de groepen in je meterkast uit terwijl je het verbruik van je slimme meter in de gaten houdt (of een apart kWh-meter bij de hoofdaansluiting). Als een groep uitvalt en het totaalverbruik daalt fors, weet je in welk deel van de woning het sluipverbruik zit. Het is een grove methode, maar handig als startpunt voordat je met een energiemeter verder zoekt.
Begin met de apparaten die je het vaakst “uit” waant maar altijd aan het stopcontact laat zitten. Gebruik een energiemeter voor de details, en noteer het verbruik per apparaat. Met die lijst weet je precies waar je het meeste bespaart, en of een eenvoudig stekkerdoos-met-schakelaar of een tijdschakelaar de moeite waard is.
